Pháp luật về giải quyết tranh chấp đất đai theo thủ tục sơ thẩm từ thực tiễn các Tòa án nhân dân tỉnh Nam Định / Lê Nhật Chiến; NHDKH PGS.TS Trần Hữu Tráng - Lê, Nhật Chiến
Nghị quyết số 19-NQ/TW ngày 31/10/2012 Hội nghị Trung ương 6 khóa XI về tiếp tục đổi mới chính sách, pháp luật về đất đai trong thời kỳ đẩy mạnh toàn diện công cuộc đổi mới, tạo nền tảng để đến năm 2020 nước ta cơ bản trở thành nước công nghiệp theo hướng hiện đại, chúng ta đã đạt nhiều kết quả tích cực, góp phần khai thác và phát huy có hiệu quả nguồn lực đất đai phục vụ mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội, bảo đảm quốc phòng, an ninh, ổn định xã hội, an ninh lương thực quốc gia, bảo vệ môi trường... Hiệu quả quản lý nhà nước về đất đai từng bước được tăng cường; chính sách, pháp luật về đất đai ngày càng được hoàn thiện; các quyền của người sử dụng đất được mở rộng và được Nhà nước bảo đảm; thị trường bất động sản, trong đó có quyền sử dụng đất đã được hình thành và phát triển nhanh. Kết quả đó khẳng định các quan điểm chỉ đạo, định hướng chính sách, pháp luật về đất đai được xác định trong Nghị quyết Trung ương 7 khoá IX cơ bản là đúng đắn, phù hợp với đặc điểm, tình hình phát triển kinh tế - xã hội của đất nước. Tuy nhiên, cùng với các kết quả đó, những năm qua các vụ việc liên quan đến tranh chấp đất đai không ngừng gia tăng về số lượng cũng như mức độ phức tạp. Là một trong những cơ quan có thẩm quyền giải quyết tranh chấp đất đai, bằng nỗ lực của mình ngành Tòa án đã giải quyết được số lượng lớn các vụ án tranh chấp đất đai với chất lượng xét xử ngày càng cao góp phần bảo vệ quyền, lợi ích chính đáng của người sử dụng đất. Tuy nhiên qua thực tiễn xét xử có thể nhận thấy rằng đây là loại án khó giải quyết từ việc áp dụng pháp luật, đánh giá chứng cứ đến tính chất tranh chấp giữa các bên trong vụ án dẫn đến việc giải quyết còn kéo dài, khó khăn, lúng túng, nhiều vụ án bị quá hạn, bị kháng cáo, kháng nghị, bị hủy, sửa… làm ảnh hưởng đến hiệu quả giải quyết tranh chấp đất đai. BLTTDS năm 2015 thay thế cho BLTTDS năm 2004 (sửa đổi, bổ sung năm 2011) là một bước ngoặt lớn trong thủ tục giải quyết tranh chấp đất đai tại Tòa án. Trải qua thời gian thi hành, BLTTDS năm 2015 đã phát huy hiệu quả trong việc giúp cho Tòa án áp dụng thống nhất, đảm bảo giải quyết đúng thủ tục các vụ việc dân sự nói chung và vụ án tranh chấp đất đai nói riêng. Mặc dù các quy định của BLTTDS năm 2015 đã có nhiều thay đổi nhưng vẫn còn nhiều quy định bộc lộ những bất cập, những điểm chưa rõ ràng cần được hướng dẫn cụ thể, hay sửa đổi, bổ sung cho phù hợp đặc biệt là các quy định về thủ tục sơ thẩm. Do đó việc nghiên cứu các quy định của pháp luật về việc giải quyết tranh chấp đất đai theo thủ tục sơ thẩm có ý nghĩa hết sức quan trọng về mặt tố tụng cũng như thực tiễn. Xuất phát từ những căn cứ trên tác giả lựa chọn đề tài “Pháp luật về giải quyết tranh chấp đất đai theo thủ tục sơ thẩm từ thực tiễn các tòa án nhân dân tỉnh Nam Định” để thực hiện luận văn thạc sĩ luật học của mình.